Η εκκλησία του Αγίου Νικολάου στην Φλώρινα-προστάτη των ναυτικών

Λάζος ο βουνίσιος

Στις δυτικές παρυφές της μικρής μας πόλης , ανάμεσα σε δύο βουνά πλάι στο ποτάμι υπάρχει χρόνια τώρα ο ιερός ναός του Αγίου Νικολάου βασιλικής αρχιτεκτονικής δομής . Σε ένα μαγευτικό τοπίο η περιοχή εκείνη φέρει το όνομα  το  οποίο αρχικά ήταν ένα μικρό εκκλησάκι που έχτισαν με μόχθο και κόπο οι μετακινούμενοι στην πόλη κάτοικοι των πέριξ βουνίσιων χωριών. Βουνό και ποτάμι , μέσα στην αρμονία και γαλήνη της πανέμορφης φύσης αποτελούν σαν μία αγκαλιά την εικόνα που αντικρίζει ο επισκέπτης . Η ενορία της εκκλησίας αποτελείται από κατοίκους των δυτικών οικισμών της πόλης με όρια την πλατεία ηρώων , την οδό Ιωαννίνων , των εργατικών κατοικιών στον δρόμο προς τον συνοικισμό μακεδονομάχου Σίμου Ιωαννίδη. Η εκκλησία εορτάζει δύο φορές το χρόνο. Μία την άνοιξη και μία τον χειμώνα. Στις 6 Δεκεμβρίου όπου σχεδόν κάθε έτος κάνει την εμφάνιση του ο χειμωνιάτικος επισκέπτης , το χιόνι καλύπτοντας με τον λευκό του μανδύα την Φλώρινα και την Τρίτη ημέρα της λαμπρής όπου τελειώνει ο μακρύς και βαρύς Φλωρινιώτικος  χειμώνας

Πανύψηλες λεύκες , όσες απέμειναν σήμερα, κρυστάλλινες μορφές στο χιονισμένο τοπίο με μαύρα πουλιά στις κορυφές συνοδεύουν τον οδοιπόρο καθώς ανηφορίζει στην εκκλησία που εορτάζει ο ¨Αγιος Νικόλαος ο προστάτης των ναυτικών που ταξιδεύουν στις φουρτουνιασμένες θάλασσες και τα μανιασμένα κύματα στα πελάγη. Απεναντίας την άνοιξη , όταν ανθοφορούν οι αμυγδαλιές ,οι κερασιές , ξεμπουμπουκιάζουν πασχαλιές , κορομηλιές μοσχοβολούν τα άνθη,  το τοπίο αλλάζει στο εαρινό πανηγύρι της εκκλησίας. Παλαιόθεν μετά την πανηγυρική Θεία Λειτουργία ακολουθούσε πανηγύρι όπου οι πιστοί στο πίσω προαύλιο της εκκλησίας είχαν γιορτή με πασχαλιάτικα αυγά, τσουρέκια και άλλα παραδοσιακά εδέσματα. Αργότερα μέχρι πρόσφατα καθιερώθηκε και η γιορτή της φασολάδας όπου πλήθος πιστών ενοριτών συρρέει στον ίδιο χώρο να συνεορτάσει .Απών σήμερα ο κ Φάτσης ο νεώτερος μετά τον Ηλία Βυζάντη σημαντικός ορειβάτης φυσιολάτρης Φλωρινιώτης ο οποίος ήταν η ψυχή της γιορτής αυτής.

Στην επιστροφή από τον κεντρικό δρόμο ο οδοιπόρος συναντάει απέναντι της εκκλησίας  τα παλαιά νεκροταφεία όπου ο δήμος καθάρισε από την οργιώδη βλάστηση που επικρατούσε ανάμεσα στα μνήματα. Επίσης το βλέμμα συναντάει  στα δεξιά τα κτήρια της γεωργικής σχολής απ όπου γεννήθηκε ο σπόρος της πιπεριάς Φλωρίνης, οι δίδυμοι μεσαιωνικοί πύργοι, το μικρό συντριβανάκι, η χορταριασμένη είσοδος –διάδρομος της έρημης δημοτικής πισίνας –άνω μπουάτ, το κτήριο Δήμητρα , το ποδοσφαιρικό γήπεδο της ομάδας του Μεγάλου Αλεξάνδρου Φλώρινας, το πάρκο κυκλοφοριακής αγωγής. Στην άλλη την αριστερή πλευρά του δρόμου πλάι στα παλαιά νεκροταφεία, στέκει διαλυμένος  ο ζωολογικός κήπος με τα εναπομείναντα κτιστά λείψανα του – σημείο αναφοράς όσων επισκέπτονταν την Φλώρινα πρίν μπεί λουκέτο στην είσοδο του. Παρακάτω στέκει σαν βασιλικό ανάκτορο, το νεοκλασικό κτήριο των ΑΤΕΙ Φλώρινας από το 1930 όπου οι εναπομείναντες σπουδαστές του έχουν θα έλεγα  το προνόμιο να σπουδάζουν σε ένα μαγευτικό τοπίο. Προνομιακοί εν αντιθέσει  με φοιτητές μεγάλων αστικών κέντρων που φοιτούν μέσα σε τσιμεντένια κλουβιά μακριά από την φύση ή  το αντικείμενο των σπουδών τους.

Μία άλλη διαδρομή που επιλέγω να περιπλανιέμαι  είναι παραποτάμια πίσω από την εκκλησία του Αγίου Νικολάου. Στέκω συχνά στην γέφυρα πίσω από την εκκλησία. Κοντοστέκω αφουγκράζομαι το άρωμα της φύσης, ακούω το θρόισμα των δένδρων, την κελαριστή λαλιά του ποταμού, συναντώ το βλέμμα του βουνού με δέος. Αντικρίζω  εκεί που πηγαίναμε εκδρομές με το σχολείο η με τις εφηβικές παρέες. Αντικρίζω με θλίψη τις ημι-συντηρημένες αθλητικές εγκαταστάσεις, την παιδική χαρά, την ρημαγμένη πισίνα και τα κτήρια της όπου κατέστρεψαν στο πέρασμα του χρόνου και της αδιαφορίας  τα δίποδα άγρια θηρία…

Συνεχίζω το μοναχικό μονοπάτι αφήνοντας πίσω μου την περιοχή του Αγίου Νικολάου όπως έτσι το γνωρίζουμε εμείς οι Φλωρινιώτες. Διαβαίνω ανάμεσα από χαμηλά σπίτια, ανθοστόλιστες αυλές, ηλικιωμένους να κάθονται στην εξώπορτα των σπιτιών στις δυτικές συνοικίες της πόλης από την Οδό Ιωαννίνων μέχρι την γέφυρα του Φ.Σ.Φ. Αριστοτέλης στο βαρόσι  .Εικόνες που με ταξιδεύουν σε άλλες εποχές, παλιών μου γειτονιών, ξεχασμένων ανθρώπων , παλιών άδειων κατοικιών. Στην διαδρομή δεξιά με συντροφεύουν τα πεύκα από το βουνό και αριστερά μου η χιονισμένη πόλη. Μετά την βρύση στο τέρμα της οδού Ιωαννίνων αρχίζει ο δασικός δρόμος προς το βουνίσιο χωριουδάκι όπου πρίν ένα αιώνα γεννήθηκε ο ένας εκ της μητρός μου παππούς μου. Δεν ζεί ο ίδιος σήμερα ούτε στο χωριό εκείνο ζεί ψυχή παρά μισο-κατεστραμμένα ντουβάρια…. Στις παρόχθιες γειτονιές της οδούς Λεωφόρου Αβέρωφ κατηφορίζω κάτω από τα ψηλά πλατάνια και άλλα δένδρα  που στέκουν σαν κοσμήματα πλάι  στο ποτάμι που διασχίζει αιώνες τούτη την μικρή μας πόλη .

Οδοιπόρε όποια διαδρομή όποια εποχή κι εάν επιλέξεις να πάς στην εκκλησία του Αγίου Νικόλαου ο Άγιος Νικόλαος θα σε ανταμείψει στην απόδραση σου από το ασφυκτικό κέντρο της πόλης . Μέσα σε εκείνη την μοναχική ησυχία θα ανακαλύψεις  την γαλήνη της φύσης, το Αγίασμα την ευλογία Του Αγίου στην εκκλησία που κάποτε ήταν το τελευταίο κτίσμα της πόλης προς δυσμάς μα έπαψε πλέον να είναι ….